Onderwijs

dinsdag 30 juni 2015
 - 

1 dienst per regio voor kinder- en jongerenontwikkeling

De voorbije weken ging Kathleen Helsen, Vlaams Parlementslid en voorzitter van de commissie onderwijs in dialoog met 200 experten-veldwerkers die dagelijks aan de slag zijn met kinderen en jongeren. Hun visie was duidelijk: er is nood aan 1 dienst per regio voor een kind- en jongerenondersteuning. 

Schooldirecties, zorgleerkrachten, leerlingbegeleiders, hulpverleners, jeugdrechters, jeugdconsulenten dachten de afgelopen weken samen na over hun werk en deelden   hun visie op de kind- en jongerenondersteuning van de toekomst. Tijdens de 15 uren die de werkvergaderingen in beslag namen, werd de brede ontwikkeling van kinderen en jongeren centraal geplaatst in de diverse contexten waarin ze   vandaag opgroeien, nl. het gezin, de school en de buurt. Dat leidde tot een aantal opmerkelijke conclusies. 

 

1 regionale eerstelijnsdienst voor kind- en jongerenontwikkeling 

Er heerst grote eensgezindheid onder de experten-veldwerkers over de uitbouw van 1 eerstelijnsdienst voor   kind- en jongerenontwikkeling in elke regio, die zeer buurt-, gezins- en   schoolnabij werkt. Deze dienst moet voor hen onafhankelijk, neutraal en   netoverstijgend zijn. Kind en Gezin, het CLB, en het CAW, vormen er een   multidisciplinair team om iedereen die vragen heeft over de ontwikkeling van   kinderen en jongeren kwaliteitsvol verder te helpen. Kinderen, jongeren,   ouders, leerkrachten, schooldirecties, … moeten er terecht kunnen.

Deze dienst stelt trajectbegeleiders tewerk die de zorgcontinuïteit voor de kinderen en jongeren moeten garanderen, én die aanklampend werken. Dit wil zeggen dat zij niet louter wachten tot iemand hen opzoekt met een vraag of probleem, maar dat zij ook proactief handelen ten aanzien van gedetecteerde probleemsituaties. Binnen deze eerstelijnsdienst worden naast de trajectbegeleiders gespecialiseerde teams gevormd die zich toeleggen op   school-, gezins-, en buurtondersteuning.   

Ook de middelen moeten volgens deze experts gebundeld worden. Ze stellen immers te veel versnippering van middelen vast via diverse aanbodverstrekkers en allerlei kleine projectjes.  Op zich doen die allemaal mooie dingen, maar een bundeling van middelen biedt meer mogelijkheden om ten gronde dingen te verbeteren. Besparingen op deze middelen zijn uit den boze. 

Kathleen Helsen: “Veldwerkers zien vandaag door de bomen het bos niet meer. Precies daarom is de roep om 1 dienst per regio zo groot. Op deze manier wordt de sociale kaart vereenvoudigd en kan het welbevinden van het kind centraal staan.” 

 

Samenwerking CLB’s en begeleidingsdiensten versterken 

Om hun werk goed te kunnen doen, moeten scholen goed omkaderd worden. Zij hebben vragen over de manier waarop zij best een schoolbeleid uitstippelen inzake zorg aan kinderen met bijzondere noden, inzake een gezondheidsbeleid op school, inzake hun sanctioneringsbeleid, inzake het creëren van een aangenaam schoolklimaat, …  Zij doen beroep op het CLB om hen hierin bij te staan. Voor het uitwerken van hun leerplannen en voor een aantal beleidsitems doen zij beroep op de pedagogische begeleidingsdiensten. Vanaf het ogenblik dat scholen geconfronteerd worden met leerlingen met concrete problemen richten zij zich uitsluitend tot de centra voor leerlingbegeleiding.   

Er bestaan grote verschillen in de manier waarop scholen beroep doen op de pedagogische begeleidingsdiensten en de CLB’s. Maar de grote gemene deler voor een betere schoolondersteuning bestaat voor de experten uit een betere afstemming tussen de pedagogische begeleidingsdiensten en de CLB’s met een duidelijke taakafbakening.

Voor de ondersteuning van het algemeen beleid van de scholen moeten de pedagogische begeleidingsdiensten een prominentere rol spelen.  

De CLB’s beschikken dan weer over zeer veel informatie over de specificiteit van een school, en kunnen die kennis en inzichten relevante info delen met de pedagogische begeleidingsdiensten. Zo kunnen die gericht inspelen op de noden eigen aan de school in kwestie. 

Kathleen Helsen: “Vandaag hebben scholen enkel met hun CLB een contract over de manier waarop zij de school ondersteunen. Op basis van de signalen uit het werkveld, lijkt het mij zinvol om in de toekomst een gezamenlijk contract op te maken waarin de school, de pedagogische begeleidingsdiensten en het CLB samen afspreken hoe ze de school zullen ondersteunen en wie er welke taak in opneemt.” 

De CLB’s geven alvast heel duidelijk aan in de toekomst als onafhankelijke en autonome dienst zeer schoolnabij te willen blijven werken. 

En meer … 

De gesprekken leverden nog een schat aan waardevolle informatie op die relevant is voor de hertekening van het ondersteuningsaanbod voor kinderen en jongeren. Zo bepleitten de experten een grotere aandacht voor sociale en morele ontwikkeling, persoonlijkheidsontwikkeling, ook op school. Ook de begeleidingsprogramma’s –  die momenteel erg verschillen van regio tot regio – kunnen best wat meer uniformiteit gebruiken. 

Opvallend in deze optiek is ook de opvoedingsondersteuning die de CLB’s aan vele ouders bieden. De CLB’s geven aan daarin een sterke rol te willen blijven spelen: ‘De ontwikkeling van kinderen verloopt door verschillende contexten heen en kan moeilijk opgedeeld worden in zijn begeleiding’, klinkt het.   

Ook ouders, leerkrachten en leerlingen zelf aan het woord. 

Experten-veldwerkers kwamen aan het woord en gaven aan hoe zij de toekomstige ondersteuning van kinderen en jongeren zien. Vanaf 30 juni start Kathleen Helsen met de onlinebevraging van kinderen, jongeren, ouders en leerkrachten om nog een beter beeld te krijgen op hun noden en visie. Begin augustus legt de Vlaams Volksvertegenwoordiger de volledige puzzel om voorstellen uit te werken voor de Vlaamse Regering.

   

Thema's: