Actua

vrijdag 06 maart 2015
 - 

CD&V wil meer solidariteit in samenlevingsvormen

Vandaag heeft de CD&V-Kamerfractie een studiedag georganiseerd onder de titel: ‘Huwelijk of samenwonen? Moet er nog een verschil zijn?’ De conclusie luidt dat voor CD&V de 3 samenlevingsvormen (feitelijk en wettelijk samenwonen en het huwelijk) moeten blijven bestaan, maar dat er een grotere vorm van solidariteit moet ingebouwd worden.

De bouwstenen van onze maatschappij, de gezinnen en huishoudens, zijn fundamenteel veranderd. Steeds vaker woont men samen met een partner en krijgt men kinderen buiten het kader van het huwelijk. Mensen vallen minder terug op het wettelijk kader van  wederzijdse verplichtingen ten aanzien van elkaar, waardoor ze  zich  ook minder op de solidariteit kunnen beroepen.

Raf Terwingen: “Het is voor ons een belangrijke uitdaging om in te spelen op de andere types van huishoudens, zoals alleenstaanden, niet-gehuwde samenwonenden (al dan niet met kinderen), eenoudergezinnen, stiefgezinnen en nieuw samengestelde gezinnen. Vandaag is alvast gebleken dat bepaalde gelijkstellingen op een uiterst versnipperde wijze worden aangepakt en dat hier en daar de coherentie volledig ontbreekt. Bovendien stellen we vast dat vrij snel na de invoering van het statuut van wettelijk samenwonenden meer rechten werden toegekend, zonder dat de onderlinge solidariteit tussen partners in dezelfde mate werd versterkt.”

CD&V wil gezinnen instrumenten aanreiken om zelf zorgtaken op te nemen om gezin en werk te kunnen combineren, waarbij de overheid tussenkomt op het ogenblik dat de familiale solidariteit niet volstaat. Het juridisch kader moet een houvast bieden aan partners en ex-partners, en tussen verschillende generaties onderling.

Sonja Becq: “Daarom stellen we voor dat alle koppels die affectief samenleefden en zij die kozen om wettelijk te gaan samenwonen of te huwen, kunnen genieten van een basissolidariteit, die volgt uit de keuze om samen door het leven te gaan. Het gaat hierbij vaak om situaties waarin vermogensvermenging aan de orde is, omwille van het samenleven en waarbij wederzijdse inspanningen geleverd worden ten voordele van het gezin. Zeker wanneer een van beide partners ten koste van de eigen professionele carrière, zorg- en huishoudelijke taken opneemt, kan er een onbillijkheid ontstaan of zelfs een onderlinge economische afhankelijkheid.”

De basissolidariteit omvat vier componenten:

-          De bijdrage in de lasten van het samenleven naar evenredigheid van ieders vermogen;

-          Een compensatieregeling voor het geval één van de partners in het kader van het opnemen van huishoudelijke en/of zorgtaken thuis gebleven is of wanneer deze meewerkte in het bedrijf van de andere partner en op die wijze bijgedragen heeft tot het verwerven van winsten. Deze compensatie uit zich in het berekenen van een eventuele vergoeding die op het ogenblik van de verdeling van het vermogen van beide partners verschuldigd is aan diegene die hierdoor deels of geheel economisch afhankelijk werd van de andere partner.

-          De wettelijke mogelijkheid voorzien om een onderhoudsbijdrage te verkrijgen, ingeval er door de beëindiging van het samenwonen een aanzienlijke economische ongelijkheid tussen de partners zou ontstaan, zonder dat men via de omweg van de figuur van de natuurlijke verbintenis hoeft te gaan of enkel, ingeval van wettelijk samenwonen, binnen de dringende en voorlopige maatregelen die door de rechter kunnen worden opgelegd na de beëindiging van het wettelijk samenwonen.

-          Minstens een tijdelijk recht tot bewoning en gebruik van de gezamenlijke gezinswoning na het overlijden van één van de partners. Dit moet vooral aan de langstlevende feitelijk samenwonende partner de mogelijkheid bieden om gedurende een bepaalde periode volgend op het overlijden een definitieve oplossing te vinden.

Daarnaast is het beter toegankelijk maken van duidelijke informatie naar de bevolking toe een werkpunt waar op korte termijn resultaten moeten geboekt worden: samenwonende partners moeten meer bewust  zijn van hun onderlinge positie en de noodzaak om regelingen te treffen indien men een betere bescherming wil inbouwen in hun relatie. Men gaat er al te makkelijk van uit dat de keuze voor wettelijk samenwonen dezelfde garanties biedt als  deze die voorzien zijn tussen echtgenoten.

Een mogelijkheid is het aanmoedigen van een consultatie bij de notaris of een advocaat om door middel van het overlopen van enkele standaardbepalingen een bewuste keuze te maken in de organisatie van hun samenleven. De nationale ordes van notarissen en advocaten kunnen hierin een belangrijke rol spelen.

De studiedag werd bijgewoond door een 180-tal advocaten, notarissen en andere deskundigen uit de rechtspraktijk.