Actua

maandag 30 mei 2016
 - 

Het nieuwe secundair onderwijs biedt elke leerling kansen op maat

Vorige legislatuur legde de CD&V-fractie in het Vlaams parlement een conceptnota als blauwdruk voor een modern secundair onderwijs. “Het onderhandelde akkoord doorstaat de toets van de door ons uitgezette krijtlijnen ruim,” stelt Kathleen Helsen, “het vernieuwde secundair onderwijs zal jongeren toelaten maximaal te ontwikkelen op basis hun eigen vaardigheden en interesses, én ze zullen klaar zijn om succesvol door te stromen naar de arbeidsmarkt en/of het hoger onderwijs.”

Eén onderwijsruimte met versterkt basisonderwijs

Maar er is meer. Het bereikte akkoord vertrekt vanuit een integrale benadering van het leerproces. Het voorziet daarom ook in een versterking van het basisonderwijs met het oog op een betere aansluiting op het secundair onderwijs.

In die optiek was kleuterparticipatie altijd een bijzonder aandachtspunt van minister Crevits. Hoewel ruim 97% van onze kleuters deelnemen aan het kleuteronderwijs, is elke verdere versterking wenselijk. De incentive die het Groeipakket van Jo Vandeurzen nu voorziet, maakt dit mogelijk.

Kathleen Helsen: “Hoe jonger kinderen participeren aan onderwijs, hoe groter hun leerwinst. In de toekomst zullen drie- en vierjarigen die ingeschreven zijn en voldoende aanwezig zijn kunnen rekenen op een kleutertoeslag van 150 euro per jaar.”

Er is ook de mogelijkheid om voortaan met bijzondere leermeesters te werken, en een uitbreiding van de mogelijkheid om andere talen al in het basisonderwijs aan te bieden.

Kathleen Helsen: “Maar vooral belangrijk is de creatie van een volwaardig attest basisonderwijs voor leerlingen die de eindtermen niet behaalden. Dit laat toe om bij de overstap naar het secundair onderwijs meteen op maat te begeleiden en geen kostbare tijd te verliezen in het uitzoeken waaraan een leerling nood heeft.”

Ruimte om te verkennen

Heel wat jongeren zijn bij de start in het secundair onderwijs niet klaar om definitief te kiezen welke richting ze later uit willen. Hen te snel tot definitieve keuzes dwingen verhoogt het risico op faalervaringen of desinteresse op een later moment in de schoolloopbaan, met schooluitval tot gevolg.

Kathleen Helsen: “De nieuwe eerste graad houdt hier rekening mee door vooral in te zetten op een brede algemene vorming voor álle leerlingen, en tegelijk de kans te bieden via keuze-uren ruim te proeven op basis van eigen interesses. We vermijden dat jongeren te snel in een keurslijf terecht komen.”

Elke leerling telt

Onderzoek toonde aan dat leerlingen die minder schoolse vaardigheden hebben moeite hebben om te blijven aanpikken. Maar ook heel wat sterkere leerlingen haalden de eindmeet niet.

Kathleen Helsen: “Daarom is het absoluut noodzakelijk dat de nieuwe onderwijsstructuur voorziet in een sterke onderwijsloopbaanbegeleiding en verplichte remediëring. Leerkrachten zullen sneller en op maat kunnen bijsturen zodat hun leerlingen gemotiveerd blijven doorheen hun ganse schoolloopbaan.”

In combinatie met de verkennende eerste graad garandeert dit een versterking van wie dat nodig heeft, en verdiepingskansen voor wie meer moet worden uitgedaagd. Dit persoonlijke leertraject voorziet in een begeleiding van de onderwijsloopbaan waarbij de nadruk niet langer ligt op wat een leerling niet kan, maar op differentiatie in functie van de reële mogelijkheden van elke jongere.

Weten waarvoor je kiest

Door de veelheid aan studierichtingen zagen veel leerlingen en hun ouders door de bomen het bos niet meer. Ook het uitzicht dat de huidige studiestructuur biedt met het oog op een verdere studie- of beroepsloopbaan werd daardoor erg onduidelijk.  Op basis van een matrixoefening vereenvoudigt en verduidelijkt Hilde Crevits nu de onderwijsarchitectuur.

Kathleen Helsen: “We gaan van 29 studiegebieden naar 8 studiedomeinen. We baseerden ons hiervoor op de wetenschappelijk onderbouwde indeling van studierichtingen die CLB gebruikt als ze leerlingen begeleidt. Voor elke studierichting wordt voortaan duidelijk wat de finaliteit is: bereidt ze voor op verder studeren, de arbeidsmarkt of allebei. Geen verrassingen meer, dus. Van zodra je een keuze maakt, weet je of je klaar zal zijn voor de volgende stap.”

Schaalvergroting

Naast het dossier modernisering secundair is ook de conceptnota bestuurlijke schaalvergroting afgerond. Daarin worden schoolbesturen en schoolleiders versterkt om een beleid op ruimere schaal te kunnen voeren, zodat de school en haar ontwikkeling, meer mogelijkheden  krijgt. Dit impliceert dat schoolbesturen structureel kunnen samenwerken of zelfs fuseren om een zekere schaalgrootte te bekomen. Daarmee wordt de essentiële rol  die schoolbesturen vandaag spelen in de organisatie van excellent onderwijs gehonoreerd.

“De nota houdt rekening met de rijke variatie in het onderwijslandschap. Een verplichting opleggen tot bestuurlijke schaalvergroting doen we expliciet niet”, zegt Jan Durnez. Jos De Meyer vult aan: “We willen absoluut het evenwicht bewaren tussen de grondwettelijke vrijheid van onderwijs en de vrijheid van vereniging enerzijds, en de voordelen die schaalgrootte biedt anderzijds.”

Positief in de conceptnota is ook de link met de evolutie naar domeinscholen, die gestimuleerd wordt.

Kathleen Helsen, Jos De Meyer en Jan Durnez besluiten: “Het heeft moeite gekost om iedereen van de noodzaak van deze modernisering te overtuigen. Het is de verdienste van CD&V dat dit is gelukt. Minister Crevits heeft mooie stappen vooruit gezet en kan nu over het voorstel in dialoog gaan met de stakeholders.”